Hoe is jouw Klimaatwijzer gemaakt?

De Klimaatwijzer laat zien hoe goed jouw woning is voorbereid op de gevolgen van klimaatverandering. Op deze pagina lees je per thema wat we berekenen, op basis van welke bronnen en op welke manier, en welke tips en verbeterkansen we voor jouw woning kunnen tonen. Elke score is opgebouwd uit twee delen:

Omgevingsscore

Het risico op jouw locatie, op basis van openbare, landelijke klimaatkaarten.

Gebouwscore

Hoe goed jouw woning hierop is voorbereid, op basis van de energieopname en een analyse van de luchtfoto.

De eindscore per thema is het gemiddelde van de omgevings- en de gebouwscore, en bepaalt het kleurlabel (groen = goed voorbereid, rood = aandachtspunt). De tips en verbeterkansen kiezen we op basis van jouw woning: we tonen alleen wat bij jouw situatie past. Per maatregel zie je het verwachte effect en de benodigde inspanning (1–3 bolletjes), en als die niet altijd geldt ook wanneer de maatregel van toepassing is. Bij de scores kun je via het rekenmachine-icoon de berekening bekijken.

Wat betekent het kleurlabel?

Elke score loopt van 0 tot 100 en vertalen we naar een kleur van rood (aandachtspunt) tot groen (goed voorbereid):

0153044587286100

Hitte

Hoe goed jouw woning koel blijft op hete dagen en tropische nachten, en hoeveel jouw omgeving extra opwarmt.

Omgevingsscore

score = 100 - round( (UHI / 2,5 °C) × 100 ), daarna begrensd tussen 0 en 100

Het stedelijk hitte-eilandeffect (UHI): een landelijke kaart (10 m resolutie) die laat zien hoeveel je omgeving extra opwarmt door verharding en weinig groen.

Gebouwscore

TOjuli	Score
0,80 of lager	100
1,20 (nieuwbouweis)	82
3,00 of hoger	0

De oververhittingsindicator TOjuli uit de NTA 8800-energieberekening, met een bonus als de luchtfoto een groendak toont. Tussenliggende waarden volgen lineair.

Tips

Sluit overdag ramen, gordijnen en zonwering

EffectInspanning

Houd op hete dagen de warmte buiten door overdag dicht te houden.

Ventileer 's nachts via ramen aan twee zijden

EffectInspanning

Laat 's nachts koele lucht door je woning stromen.

Beperk warmtebronnen binnenshuis

EffectInspanning

Apparaten en verlichting geven warmte af; gebruik ze minder op hete dagen.

Verbeterkansen

Plaats buitenzonwering (screens)

EffectInspanning

Van toepassing bij weinig of geen zonwering

Schermen aan de buitenkant houden de zon tegen vóór die je glas bereikt, effectiever dan binnenzonwering.

Volgende stappen

1. Buitenzonwering houdt de zon tegen vóór het glas en werkt daardoor ~2× zo goed als binnenzonwering (gordijnen/lamellen). Screens blijven ook bij wind bruikbaar en houden zicht naar buiten; uitvalschermen werken vooral op een zonnige zuidgevel.
2. Je kan dit laten plaatsen door een zonweringsbedrijf, let daarbij op de windklasse van het doek.
3. Landelijke subsidie is er niet; sommige gemeenten vergoeden buitenzonwering. Dit kan je opzoeken op de site van je gemeente.

Verbeter de dakisolatie

EffectInspanning

Van toepassing bij een matig geïsoleerd dak

Een goed geïsoleerd dak houdt de zomerwarmte buiten en de winterwarmte binnen.

Volgende stappen

1. Isoleer meteen goed: de ISDE-subsidie vraagt minimaal Rd 3,5 m²K/W; Milieu Centraal adviseert ~Rd 3,8 voor het dak.
2. Vraag een isolatiebedrijf om de Rd-waarde, en je kan offertes opvragen om te vergelijken.
3. Vraag de ISDE aan via RVO en check extra gemeentelijke regelingen via je gemeente.

Plaats HR++ of triple glas

EffectInspanning

Van toepassing zonder HR++ of triple glas

Beter glas weert zowel warmte als kou.

Volgende stappen

1. Voor ISDE moet HR++ een U-waarde ≤ 1,2 halen en triple ≤ 0,7. Kies triple alleen als je kozijnen het gewicht aankunnen of toch vervangen worden; anders is HR++ in bestaande kozijnen de praktische keuze.
2. Schakel een glaszetter in, en vraag naar de U-waarde van het glas.
3. De ISDE-subsidie kan je regelen via RVO.

Kies een warmtepomp die ook koelt

EffectInspanning

Van toepassing zonder warmtepomp

Een warmtepomp met koelfunctie verkoelt je woning in de zomer.

Volgende stappen

1. Laat je adviseren door een warmtepomp-installateur, en vraag expliciet naar de koelfunctie.
2. Let op het type: een bodemwarmtepomp koelt passief (heel zuinig), een lucht-water-warmtepomp koelt alleen als het model reversibel is en kost dan extra stroom. Een hybride warmtepomp koelt in de praktijk niet.
3. Koelen kan alleen via vloer-/wandverwarming of ventilatorconvectoren, niet via gewone radiatoren (condensvorming).
4. ISDE beloont het verwarmingsvermogen, niet het koelen — check rvo.nl.

Leg een groendak aan

EffectInspanning

Van toepassing bij een plat dak zonder groendak

Beplanting op een plat dak houdt warmte tegen en neemt regenwater op.

Volgende stappen

1. Laat eerst bepalen of je dak het gewicht aankan; het vraagt namelijk een bepaalde draagkracht.
2. Vraag een dakdekker naar opties specifiek voor jouw dak. Je kan meerdere offertes opvragen om ze te vergelijken.
3. Landelijke subsidie is er niet, maar veel gemeenten en waterschappen vergoeden een groendak. Dit kan je zien op de site van je gemeente.

Breng gevelbegroeiing aan

EffectInspanning

Van toepassing bij woningen (geen appartement) met een hitte-aandachtspunt

Groen tegen de gevel houdt zon en warmte tegen.

Volgende stappen

1. Kies bewust: zelfhechtende klimmers (klimop, klimhortensia) kunnen oude voegen en pleisterwerk beschadigen — controleer en herstel de gevel eerst. Voor kwetsbare gevels is een klimrek op ~6 cm van de muur met rankers (kamperfoelie, hop) veiliger.
2. Kies inheemse, bijvriendelijke soorten passend bij de windrichting (klimop en kamperfoelie kunnen op vrijwel elke gevel); een hovenier kan je hiervoor adviseren. Snoei jaarlijks rond goten, ramen en dakrand.

Kies lichtgekleurde dakbedekking

EffectInspanning

Van toepassing bij een plat dak

Lichte materialen weerkaatsen zonlicht en worden minder heet.

Volgende stappen

1. Dit werkt vooral op een plat dak: zwart bitumen weerkaatst ~5% van de zonnewarmte, een lichte/witte dakbaan ~85% — dat houdt het dak en de ruimte eronder koeler. Op een gewoon hellend pannendak levert het weinig op; daar doet zolderisolatie meer.
2. Doe het op een natuurlijk vervangmoment van je platte dak, en weeg af of dakisolatie (met ISDE-subsidie) of een groendak niet meer oplevert.
3. Laat het uitvoeren door een dakdekker en vraag naar de reflectiewaarde (SRI); alleen wit zegt nog niet genoeg.

Wateroverlast

Hoeveel water er bij een extreme regenbui rond jouw woning blijft staan, en hoe goed je woning dat aankan.

Omgevingsscore

score = 100 - round( (P90 / 30 cm) × 100 ) bij water in de T100-bui; is er geen water in T100 én T1000, dan 100

De kaarten "waterdiepte bij bui" voor een bui die eens per 100 jaar (T100) en eens per 1000 jaar (T1000) voorkomt. We nemen de P90-waterdiepte (de diepte die 90% van de meetpunten niet overschrijdt) in een cirkel rond je woning.

Gebouwscore

basis 10, plus tot 40 punten naarmate de laagste opening hoger boven het maaiveld ligt

De hoogte van de laagste opening (deur of raam) boven het maaiveld, uit het AHN4-hoogtemodel (maaiveld DTM en objecten DSM) langs de contour van je woning.

Tips

Houd dakgoten en afvoeren vrij van vuil

EffectInspanning

Van toepassing behalve bij appartementen

Verstopte goten lopen sneller over; houd ze schoon.

Volgende stappen

1. Controleer je dakgoten minstens twee keer per jaar, vooral in het najaar.
2. Verwijder bladeren en vuil; schakel bij een hoog dak een vakman in.
3. Overweeg bladroosters om verstopping te voorkomen.

Controleer of hemelwaterafvoeren doorlopen

EffectInspanning

Controleer of het regenwater overal goed wegloopt.

Volgende stappen

1. Giet bij droog weer wat water in de afvoer om te zien of het goed wegloopt.
2. Bij verstopping: gebruik een ontstoppingsveer of schakel een loodgieter in.

Plaats zandzakken bij extreme neerslag

EffectInspanning

Van toepassing bij woningen op de begane grond

Houd zandzakken klaar om water bij de deur tegen te houden.

Volgende stappen

1. Haal een paar zandzakken of waterkerende schotten in huis.
2. Zandzakken koop je los of kant-en-klaar bij de bouwmarkt. Waterkerende schotten (vloed-/keerschotten) vind je bij gespecialiseerde leveranciers van waterkeringen, meestal online — voor deuren en lage ramen kun je ze ook op maat laten maken.
3. Leg ze bij voorspelde zware buien voor je deur en lage openingen.

Berg waardevolle spullen hoog op

EffectInspanning

Zet waardevolle spullen hoog bij dreigende wateroverlast.

Verbeterkansen

Ontkoppel hemelwaterafvoer van het riool

EffectInspanning

Van toepassing bij een tuin

Laat regenwater de grond in lopen in plaats van het riool; dat ontlast het systeem bij hevige buien.

Volgende stappen

1. Laat een loodgieter of hovenier bekijken waar de regenpijp naartoe kan.
2. Vraag een offerte voor het afkoppelen en de infiltratie in de tuin.
3. Informeer bij je gemeente of waterschap naar een eventuele subsidie.

Vervang verharding in de tuin door groen

EffectInspanning

Van toepassing bij een tuin

Groen neemt regenwater op, tegels laten het wegstromen.

Volgende stappen

1. Bepaal welke tegels eruit kunnen en wat je wil planten.
2. Dit kan je zelf doen, of je kan een hovenier vragen om een offerte.
3. Veel gemeenten en waterschappen belonen het vergroenen van je tuin (via tegelwippen of een vergroeningssubsidie); een landelijke regeling is er niet. Kijk op de site van je gemeente.

Plaats een regenton of waterberging

EffectInspanning

Van toepassing bij een tuin

Vang regenwater op en gebruik het later in droge periodes.

Volgende stappen

1. Regentonnen koop je bij een tuincentrum of bouwmarkt; aansluiten op de regenpijp kun je vaak zelf.
2. Kies genoeg inhoud: een standaard regenton is ~100–210 liter, maar bij een piekbui reken je ongeveer 30 liter per m² afgekoppeld dak — kies dus ruim, of plaats meerdere tonnen of een groter vat.
3. Zet de ton op een verhoging (handig aftappen) en laat de overloop de tuin in lopen, niet terug het riool in.
4. Ongeveer de helft van de waterschappen en veel gemeenten geven subsidie voor een regenton of het afkoppelen van de regenpijp, vaak met een minimuminhoud (bijv. 100–250 liter). Kijk op de site van je gemeente of je waterschap.

Verbeter de drainage rondom de woning

EffectInspanning

Van toepassing bij een tuin

Goede drainage voert water sneller bij je woning vandaan.

Volgende stappen

1. Laat een hovenier of grondwerker de afwatering rond je woning beoordelen.
2. Vraag een offerte voor drainage of het op afschot leggen van bestrating.

Leg een groendak aan

EffectInspanning

Van toepassing bij een plat dak zonder groendak

Een groendak houdt regenwater vast en geeft het vertraagd af.

Volgende stappen

1. Laat eerst bepalen of je dak het gewicht aankan; het vraagt namelijk een bepaalde draagkracht.
2. Vraag een dakdekker naar opties specifiek voor jouw dak. Je kan meerdere offertes opvragen om ze te vergelijken.
3. Landelijke subsidie is er niet, maar veel gemeenten en waterschappen vergoeden een groendak. Dit kan je zien op de site van je gemeente.

Breng een waterkering aan bij de kelder

EffectInspanning

Van toepassing als je een kelder hebt

Voorkom dat water je kelder in stroomt.

Volgende stappen

1. Waterkeringen zijn schotten of drempels die je vóór kelderopeningen, deuren en lichtkoepels plaatst om instromend water tegen te houden — tijdelijk plaatsbaar of vast gemonteerd.
2. Laat een specialist de kelder en de instroomplekken beoordelen.
3. Vraag een offerte voor waterkeringen of schotten en eventueel een pomp.

Droogte & Fundering

Hoe gevoelig jouw locatie en woning zijn voor droogte, bodemdaling en funderingsschade.

Omgevingsscore

voorbeeld paalrot: score = round( 100 - (paalrot% / 15) × 100 ), begrensd tussen 0 en 100; de laagste deelscore telt

De funderingsrisicokaarten van Deltares op buurtniveau: het risico op paalrot, bodemdaling en droogte. Per risico bepalen we een deelscore; de laagste bepaalt de omgevingsscore.

Gebouwscore

Het bouwjaar en het funderingstype uit het VABI-opnamebestand van je woning. Oudere woningen en houten funderingen zijn gevoeliger.

Tips

Meld scheuren of verzakkingen aan een specialist

EffectInspanning

Laat scheuren of verzakkingen op tijd beoordelen.

Volgende stappen

1. Maak foto's en houd de scheuren in de gaten, bijvoorbeeld met een meetstrip.
2. Neem contact op met een funderingsexpert of bouwkundig adviseur.
3. Kijk voor je buurt op de site van het KCAF (funderingsproblematiek).

Houd het grondwaterpeil in de gaten

EffectInspanning

Een sterk wisselende grondwaterstand kan de fundering aantasten.

Volgende stappen

1. Bekijk de grondwaterstand in je buurt via je gemeente.
2. Meld langdurig zeer lage of hoge standen bij je gemeente of waterschap.
3. Help de stand op peil te houden: vang regenwater op en haal tegels weg, zodat regen de grond in zakt in plaats van weg te stromen.
4. Heb je een houten paalfundering en blijft de stand langdurig laag? Laat de fundering dan beoordelen (zie de verbeterkans hiernaast).

Kies droogtebestendige beplanting

EffectInspanning

Van toepassing bij een tuin

Kies planten die goed tegen droge periodes kunnen.

Volgende stappen

1. Vraag bij een tuincentrum of hovenier naar droogtebestendige, inheemse planten.
2. Vervang dorstige planten geleidelijk bij het herinrichten van je tuin.

Verbeterkansen

Laat een funderingsonderzoek uitvoeren

EffectInspanning

Van toepassing bij woningen van vóór 1970

Bij oudere woningen geeft onderzoek zekerheid over de staat van de fundering.

Volgende stappen

1. Kijk eerst op de site van het KCAF voor het risico in jouw buurt.
2. Kijk op de site van je gemeente wat zij bieden of aanraden voor funderingsonderzoeken. Soms moet je dit afstemmen met je buren om een gezamenlijk onderzoek te laten doen; dat is vaak vooral bij rijtjeswoningen.
3. Vraag een gespecialiseerd funderingsbureau om een verkennend onderzoek en offerte.

Storm & Hagel

Hoe goed jouw woning bestand is tegen harde wind en hagel.

Omgevingsscore

Windstoot (T10)	Score
24 m/s of lager	100
32 m/s of hoger	0

Daarbovenop volgt een extra aftrek als de verhouding T100/T10 groot is.

Windstotenkaarten van de VU Amsterdam (T10 en T100) en de jaarlijkse kans op windkracht 8 tot 11. De T10-windstoot bepaalt de score lineair.

Gebouwscore

Onderdeel	Bijstelling
Startwaarde	70
Dakpannen	-5 (nieuw) tot -25 (vóór 1980)
Serre	-15
Hagelrisico (MESH per provincie)	0 tot -15
Plat dak	0 tot +10
Bouwjaar	+5 na 1992, +5 na 2012

Je dak en bouwjaar bepalen de score. Dakpannen en serre komen uit de AI-luchtfoto, het bouwjaar uit de energieopname.

Tips

Controleer dakpannen op losse delen

EffectInspanning

Van toepassing bij een pannendak

Losse pannen kunnen wegwaaien; controleer ze regelmatig.

Volgende stappen

1. Bekijk je dak na een storm vanaf de grond op verschoven of losse pannen.
2. Ga niet onveilig het dak op; schakel bij twijfel of een hoog dak een dakdekker in.
3. Combineer dit eventueel met het plaatsen van stormklemmen door een dakdekker.

Zet losse spullen vast bij storm

EffectInspanning

Van toepassing bij een tuin

Zet tuinmeubels en losse spullen vast zodat ze niet wegwaaien.

Snoei en verwijder dode takken

EffectInspanning

Van toepassing bij een tuin

Dode takken kunnen bij storm afbreken en schade veroorzaken.

Sluit ramen en deuren bij storm

EffectInspanning

Houd bij storm alles goed dicht.

Verbeterkansen

Bevestig dakpannen met stormklemmen

EffectInspanning

Van toepassing bij een pannendak

Klemmen houden dakpannen op hun plek bij harde wind.

Volgende stappen

1. Vraag een dakdekker of je pannen geklemd kunnen worden en vraag een offerte.
2. Combineer dit eventueel met een dakinspectie of onderhoud.

Kies hagelbestendig glas bij serres en dakramen

EffectInspanning

Van toepassing bij een serre of dakraam

Sterker glas voorkomt schade door hagel.

Volgende stappen

1. Vraag de leverancier van je serre of dakraam naar gelaagd of gehard glas.
2. Vraag een offerte voor het vervangen van het kwetsbare glas.

Versterk de bevestiging van zonnepanelen

EffectInspanning

Van toepassing bij zonnepanelen

Zorg dat panelen stevig vastzitten tegen storm.

Volgende stappen

1. Vraag je installateur om de bevestiging te controleren, zeker bij oudere systemen.
2. Laat zo nodig extra klemmen of ballast aanbrengen; vraag een offerte.

Maak schuttingen stormbestendig

EffectInspanning

Van toepassing bij een tuin

Een stevige schutting waait minder snel om.

Volgende stappen

1. Zorg dat de palen stevig verankerd zijn, bijvoorbeeld in betonpoeren of met grondankers, en dat de panelen goed aan de palen vastzitten.
2. Een schutting met kieren (open latten) vangt minder wind dan een dichte schutting en waait minder snel om.
3. Vervang rotte of losse palen; betonpalen of geïmpregneerd hout gaan langer mee. Twijfel je? Vraag een hovenier of klusbedrijf om een offerte.

Overstroming

Het risico, en wat je kunt doen, als er grootschalig water bij je woning komt, bijvoorbeeld bij een dijkdoorbraak.

Omgevingsscore

Scenario	Gewicht
Grote kans	5
Middelgrote kans	4
Kleine kans	3
Zeer kleine kans	2
Extreem kleine kans	1

Het zwaarste scenario waar water optreedt bepaalt samen met de waterdiepte de score.

De LIWO-overstromingsdieptekaarten van de overheid en Deltares, met vijf scenario's van grote tot zeer kleine kans.

Gebouwscore

drempelhoogte = objecthoogte (DSM) - maaiveld (DTM), uit het AHN4-hoogtemodel via PDOK

De hoogte van je drempel of ingang boven het maaiveld. Hoe hoger, hoe beter beschermd tegen instromend water.

Tips

Ken de vluchtroutes in je buurt

EffectInspanning

Weet welke routes je kunt nemen als je moet evacueren.

Verplaats waardevolle spullen naar boven

EffectInspanning

Van toepassing bij appartementen boven de begane grond

Zet waardevolle spullen op een hogere verdieping.

Verbeterkansen

Breng waterschotten aan bij deuren en ramen

EffectInspanning

Schotten houden water buiten bij deuren en ramen.

Volgende stappen

1. Meet je deuren en lage ramen op en kies passende, snel plaatsbare waterschotten (vloed-/keerschotten).
2. Deze vind je bij gespecialiseerde leveranciers van waterkeringen, meestal online; voor deuren en lage ramen kun je ze ook op maat laten maken.
3. Oefen het plaatsen, zodat je ze bij een waarschuwing snel kunt neerzetten.

Plaats terugslagkleppen op afvoeraansluitingen

EffectInspanning

Voorkomen dat rioolwater terugstroomt je woning in.

Volgende stappen

1. Terugslagkleppen zijn kleppen in je afvoerleiding die water maar één kant op laten stromen, zodat rioolwater bij hoog water niet terug je huis in stroomt (via toilet, douche of putjes).
2. Je kan een loodgieter vragen om advies voor terugslagkleppen. Vraag hierbij om een offerte en laat de kleppen periodiek controleren.

Verhoog de ingang of drempels waar mogelijk

EffectInspanning

Van toepassing behalve bij appartementen

Een hogere drempel houdt water tegen bij de ingang.

Volgende stappen

1. Vraag een aannemer of het bouwkundig kan, met oog op de toegankelijkheid.
2. Vraag een offerte en combineer het eventueel met ander gevelwerk.

---

Vragen over je rapport? Neem contact op met je adviseur of mail naar klimaatwijzer@sobolt.com.